Prof. Dr. Gürok, kış depresyonunun sanılandan daha yaygın olduğunu ve nüfusun yaklaşık yüzde 5'inin bu durumdan etkilendiğini ifade etti. Ayrıca, daha hafif seyreden ve "kış hüznü" olarak adlandırılan tablonun ise toplumun yüzde 10-20'lik kesiminde görülebileceğini belirtti. Kış depresyonunun ciddi bir duygu durum bozukluğu olduğunu söyleyen Gürok, "Kapalı havaları sevmiyorum" ya da "Moralim bozuk" gibi ifadelerle geçiştirilemeyecek kadar ciddi bir sorun olduğunu dile getirdi.
BİYOLOJİK VE PSİKOLOJİK NEDENLERMevsimsel depresyonun yalnızca psikolojik değil, biyolojik nedenleri de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Gürok, güneş ışığının azalmasıyla birlikte serotonin hormonunun düştüğünü ve melatonin üretiminin arttığını söyledi. Bu biyolojik değişiklikler, yanlış zamanlarda salgılanan melatonin nedeniyle aşırı uyku hali ve gün boyu yorgunluk, motivasyon kaybı gibi şikayetlere yol açabiliyor.Prof. Dr. Gürok, D vitamini üretiminin kış aylarında güneş ışığının azalması ve kalın giysiler nedeniyle düştüğüne dikkat çekerek, D vitamini eksikliği ile mevsimsel depresyon arasında güçlü bir ilişki olduğunu belirtti.
KİMLER DAHA FAZLA RİSK ALTINDA?Mevsimsel depresyonun herkesi eşit şekilde etkilemediğini belirten Prof. Dr. Gürok, ekvatora uzak bölgelerde yaşayanlar, kadınlar, 18-30 yaş arası genç erişkinler, ailesinde depresyon öyküsü bulunanlar ve daha önce depresyon ya da bipolar bozukluk tanısı almış bireylerin daha yüksek risk altında olduğunu söyledi.BELİRTİLER VE TANI KRİTERLERİProf. Dr. Gürok, mevsimsel depresyon belirtilerinin genellikle sonbaharın sonlarında başladığını ve ilkbahar ile birlikte azaldığını belirtti. Tanı konulabilmesi için şikayetlerin en az iki yıldır benzer dönemlerde tekrarlıyor olması gerektiğine dikkat çekti. En sık görülen belirtiler arasında kalıcı mutsuzluk, umutsuzluk hissi, enerji kaybı, sabahlari uyanmakta zorlanma, aşırı uyuma isteği, aşırı yeme ve kilo alma, ilgi kaybı, konsantrasyon güçlüğü, sosyal geri çekilme ve hareket ile konuşmada yavaşlama yer alıyor.TEDAVİ YÖNTEMLERİMevsimsel depresyonun tedavisinde doğru tanı ve uygun müdahale ile son derece başarılı sonuçlar elde edilebileceğine dikkat çeken Prof. Dr. Gürok, tedavi seçenekleri arasında ışık terapisi, bilişsel davranışçı terapi, antidepresan ilaç tedavisi ve D vitamini takviyesi olduğunu belirtti. Özellikle ışık terapisi, sabah saatlerinde uygulanarak birçok hastada birkaç hafta içinde belirgin iyileşme sağlıyor.RUH SAĞLIĞINI KORUMAK İÇİN ALINABİLECEK ÖNLEMLERProf. Dr. Gürok, kış aylarında ruh sağlığını korumak için günlük yaşamda alınabilecek bazı önlemleri sıraladı. Bunlar arasında güneş ışığından daha fazla faydalanmak, perdeleri açmak, gün içinde en az 30 dakika dışarıda vakit geçirmek, düzenli fiziksel aktivite yapmak ve sağlıklı beslenmek bulunuyor. Omega-3 yağ asitlerinden ve proteinden zengin, işlenmiş karbonhidratlardan uzak bir beslenme düzeninin tedaviye katkı sağladığını belirten Gürok, ayrıca düzenli uyku saatlerinin korunması, akşam saatlerinde ekran kullanımının azaltılması ve gündüz uykularının sınırlandırılması gerektiğini de ifade etti.ACİL DURUMLAR VE UZMAN YARDIMIProf. Dr. Gürok, mevsimsel depresyonun şikayetlerinin iki haftadan uzun sürmesi, günlük yaşamı ve işlevselliği ciddi şekilde etkilemesi veya kendine zarar verme ve intihar düşüncelerinin ortaya çıkması durumunda mutlaka bir psikiyatri hekimine başvurulması gerektiğini vurguladı.Kış depresyonunun ciddi ancak tedavi edilebilir bir ruh sağlığı sorunu olduğunun altını çizen Gürok, ruh sağlığının fiziksel sağlık kadar önemli olduğuna dikkat çekerek, kış aylarında ortaya çıkan belirtilerin ciddiye alınmasının, kişinin kendine verdiği değerin bir göstergesi olduğunu sözlerine ekledi.
