AB Konseyi tarafından kabul edilen çok yıllık çalışma programı ( 2024-2027 AB Spor Çalışma Planı ), Avrupa Komisyonu ile Üye Devletlerarasında spor alanında işbirliğinin önceliklerini ve ilkelerini belirliyor. Spora özel bir Eurostat veri toplama sistemi bulunmadığından, spor istatistikleri mevcut AB veri koleksiyonlarından elde edilmektedir. Sporla ilgili istihdam istatistikleri ise, AB işgücü piyasası ve istihdam eğilimleri hakkında temel bilgi kaynağı olan Avrupa Birliği İşgücü Anketi'nin (EU-LFS) sonuçlarından elde edilmektedir. Bu istatistiklerin amacı, sporun genel istihdama yaptığı katkıyı ve spordaki istihdamın temel özelliklerini (yaş, cinsiyet veya eğitim düzeyi gibi değişkenleri kullanarak) vurgulamaktır.
Avrupa Birliği; Spor istihdamı, NACE Rev.2 grup 93.1 — Spor faaliyetleri kapsamındaki temel spor faaliyetlerini kapsayan Vilnius spor tanımından alınan merkezi istatistiksel tanıma göre ölçülmektedir.Değişken meslek, spor istihdamının kapsamına da dahil edilmiştir: NACE ekonomik sektöründeki tüm işler ve NACE spor sektörü dışındaki bir spor mesleğindeki işler ( ISCO , 'Uluslararası Standart Meslek Sınıflandırması') aynı anda değerlendirilir. Uygulamada bu, NACE Rev.2 grup 93.1 (Spor aktiviteleri) ve/veya ISCO-08 kod 342'de (Spor ve fitness çalışanları) kayıtlı tüm çalışanların bu spor tanımının kapsamına girdiği anlamına gelir. Başka bir deyişle, spor istihdamı, çalışan nüfusu kapsar:
Bu kapsamda Eurostat'ın Spor endüstrisindeki istihdamına ait raporunda son birkaç yıl analiz edilmekte, toplam istihdam rakamlarına katkısı değerlendirilmekte ve hem Avrupa Birliği (AB) hem de ülke düzeyinde bazı özellikleri sunulmaktadır.
Eurostat verileri Avrupa spor sektörünün canlı bir resmini çiziyor ve haberler sporun gücüne tutkuyla bağlı olan herkes için inanılmaz derecede olumlu.
Raporda; spor endüstrisindeki istihdam son birkaç yılda analiz edilmekte, toplam istihdam rakamlarına katkısı değerlendirilmekte ve hem Avrupa Birliği (AB) hem de ülke düzeyinde bazı özellikleri sunulmaktadır.
Son yıllarda spor, birçok Avrupa stratejisi ve programında önemli bir yer edinmiştir. Bu nedenle, sporda kanıta dayalı politikaları desteklemek için AB'de sporun ekonomik ve sosyal önemine ilişkin sağlam ve karşılaştırılabilir istatistiklere ihtiyaç duyulmaktadır.
Bu amaçla Eurostat, Eğitim, Gençlik, Spor ve Kültür Genel Müdürlüğü ile birlikte sporla ilgili istatistiklerin düzenli olarak toplanıp yayınlanmasına karar vermiştir. Bu istatistikler, sporun çok disiplinli yapısını yansıtmakta ve istihdam, uluslararası ticaret, sosyal uyum ve kişisel refah gibi çeşitli alanlardaki önemini dikkate almaya çalışmaktadır.
Rapora göre; Avrupa Birliği'nde spor alanındaki istihdam 2023-2024 yılları arasında %6,5 oranında arttı. 2024 yılında AB'de spor sektöründe istihdam edilenlerin %36,8'i 15-29 yaş aralığındaydı. Bu oran, aynı yaş grubundaki toplam istihdam oranının iki katından fazla.
Spor alanında istihdam, AB'de 1,6 milyon kişiyi temsil ediyor ve toplam istihdamın %0,8'ini oluşturuyor. 2024 yılında AB'de sporda 1,6 milyon kişi istihdam edildi. Erkeklerin (%56,3) sayısı kadınlardan fazlaydı ve spor istihdamında toplam istihdamda gözlemlenenden biraz daha dar bir cinsiyet farkı vardı.
Yaşa göre istihdama bakıldığında, sporda istihdam edilenlerin çoğu 30-64 yaş grubundaydı. 15-29 yaş arası gençlerin sporda istihdam edilen payının toplam istihdamdaki payının iki katından fazla olması dikkat çekicidir. Bu durum, toplam istihdam rakamlarından 20,4 puan (pp) daha az olan 30-64 yaş grubundakilerle tezat oluşturmaktadır.
Eğitim düzeyi açısından, sporda istihdam edilen kişilerin %43,6'sı orta düzeyde eğitim düzeyine ( Uluslararası Standart Eğitim Sınıflaması (ISCED) 3-4 düzeyleri) sahipken, bunu %40,7 ile yüksek düzeyde eğitim düzeyi (ISCED 5-8) ve %15,6 ile düşük düzeyde eğitim düzeyi (en fazla ISCED 2 düzeyi) takip etmektedir. Bu yüzdeler, genel istihdamda gözlemlenen oranlara yakındır: Orta düzeyde eğitim düzeyi için 1,6 puan daha az, yüksek düzeyde eğitim düzeyi için ise 2,0 puan daha fazladır.
12 AB ülkesinde spor istihdamı, 2021'den 2022'ye artışın ardından 2022 ile 2023 yılları arasında da büyümeye devam etti. Bulgaristan ise 2022'deki düşüşün ardından 2023'te büyüme gösteren tek AB ülkesi oldu. En büyük artışlar Romanya (%31,7), Bulgaristan (%19,6) ve İtalya'da (%19,5) görüldü. Buna karşılık, 13 AB ülkesinde 2023'te spor istihdamında düşüş görüldü; bunların en dikkat çekenleri Yunanistan (%22,1), Slovenya (%17,6) ve Kıbrıs (%13,9) oldu.
2024 yılında, 2023'e kıyasla 22 AB ülkesinde spor istihdamında artış yaşandı. En yüksek artışlar Hırvatistan (%26,5), Slovakya (%24,0) ve Litvanya'da (%22,7) kaydedildi. İki yıllık büyümenin ardından Romanya (%25,0), Lüksemburg (%12,0) ve Avusturya'da (%11,6) önemli düşüşler yaşanırken, Çekya (%17,2) ve Letonya (%8,2) önceki yıllardaki olumsuz eğilimi sürdürdü.
2024 yılında AB'de sporda istihdam edilen kişi sayısı 2023 yılına kıyasla yaklaşık 100.000 kişi (%6,5) artarken, sporda istihdam edilen kişilerin toplam istihdam edilen nüfus içindeki payı %0,8 seviyesinde sabitken 2024 yılında, spor istihdamı AB'deki toplam istihdamın %0,8'ini temsil etmekte olup, Romanya'da %0,2'den İsveç'te %1,5'e kadar değişmektedir. İsveç, Danimarka, İspanya, Finlandiya, Fransa, Estonya, İrlanda, Hollanda ve Portekiz'de spor istihdamı toplam istihdamın en az %1'ini oluşturmuştur. Ülke düzeyinde ise, spor istihdamının toplam istihdama katkısı 2021-2024 yılları arasında 27 AB ülkesinden 22'sinde artmıştır.
Bu istatistikler. Sporun önemli bir ekonomik itici güç olduğunun kanıtıdırlar.
Kaynak: https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Employment_in_sport
